Η πρασινάδα της βασίλισσας έπινε το νερό μας

Την ιστορία του Εθνικού Κήπου και του Μνημείου του Αγνωστου Στρατιώτη αποτυπώνει η έκθεση που εγκαινιάστηκε στη Βουλή.
«Σκιάν, πολλήν σκιάν χρειάζεται η Αθήνα» έγραφε το 1837 ο Λουδοβίκος της Βαυαρίας από το δροσερό του Μόναχο στη βασίλισσα Αμαλία της Ελλάδας, η οποία είχε παντρευτεί τον γιο του Οθωνα και, πέραν των άλλων, είχε βαλθεί να δημιουργήσει μια όαση πρασίνου στην άνυδρη και χωρίς δέντρα Αθήνα. Ενας κήπος στα πρότυπα εκείνων της Κεντρικής Ευρώπης ήταν το ζητούμενο. Αλλά πώς; Η πόλη είχε τεράστιο πρόβλημα ύδρευσης και το νερό πουλιόταν ακριβά. «Ο κήπος της βασίλισσας πίνει το νερό μας» ήταν ως εκ τούτου οι διαμαρτυρίες των Αθηναίων. Μπορεί.

Σήμερα όμως και παρά τις «περικοπές» που υπέστη, ο Εθνικός Κήπος είναι ό,τι πιο πράσινο έχει να επιδείξει η υπερπολλαπλάσια σε μέγεθος πόλη. Αυτή τη διαδρομή δείχνει η έκθεση «Στης Βουλής τα πέριξ: Το Μνημείο του Αγνωστου Στρατιώτη και ο Εθνικός Κήπος» που εγκαινιάστηκε χθες στον εκθεσιακό χώρο του Ιδρύματος της Βουλής των Ελλήνων για τον Κοινοβουλευτισμό και τη Δημοκρατία.

ContentSegment_12998284$W310_H_R0_P0_S1ΞΞΚΞΚgΕγγραφα, σχέδια, φωτογραφίες, επιστολικά δελτάρια και οπτικοακουστικό υλικό- ντοκουμέντα που προέρχονται από δημόσια και ιδιωτικά ιδρύματα, καθώς και συλλογές- συνθέτουν την ιστορία αυτών των δύο τόπων παιδείας και αναψυχής.
Γεγονός είναι ότι ο σχεδιασμός κήπου περιλαμβανόταν σε όλα τα σχέδια για την οικοδόμηση των ανακτόρων, όπου και αν χωροθετούνταν αυτά από κάθε αρχιτέκτονα. Το ίδιο συνέβη με τα σχέδια του Φρίντριχ φον Γκέρτνερ το 1836, αυτά που τελικώς υλοποιήθηκαν στον λόφο της Μπουμπουνίστρας, όπως ονομαζόταν τότε η περιοχή πάνω από τη σημερινή πλατεία Συντάγματος- από την ομώνυμη πηγή υπόγειων υδάτων που κυλούσαν με θόρυβο.

Ο Κήπος υπήρξε αποκλειστικά δημιούργημα της Αμαλίας, συνδεδεμένος άρρηκτα με το κτίριο των Ανακτόρων. Ο γερμανός γεωπόνος Σμάρατ, ο οποίος είχε έρθει από το Μόναχο ειδικά γι΄ αυτόν τον σκοπό, μαζί με τον σχεδιαστή κήπων Ρίντελ ήταν εκείνοι που εργάστηκαν για την πραγματοποίησή του.
Να σημειωθεί ότι από το 1836 ως το 1859 το μέγεθός του διαρκώς αυξανόταν. Στη διάρκεια των εκσκαφών μάλιστα ήρθαν στο φως θραύσματα αρχαίων γλυπτών, τα θεμέλια ενός αρχαίου κτιρίου και μια δεξαμενή. Οι πρόσφατες ανασκαφές εξάλλου για την κατασκευή του μετρό στις παρυφές του Κήπου αποκάλυψαν επίσης πολλές αρχαιότητες.

Τα νέα πολιτικά δεδομένα των αρχών του 20ού αιώνα άλλαξαν και τον χαρακτήρα του Κήπου, ενώ ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος, με τους πολυάριθμους πεσόντες, κατέστησε επιτακτική την ανάγκη για τη διαμόρφωση μνημείου για τους ανώνυμους στρατιώτες που έπεσαν στα πεδία των μαχών.
Ετσι η επιλογή της θέσης για την ανέγερση του Μνημείου του Αγνωστου Στρατιώτη στον χώρο μπροστά από το κτίριο των πρώην Ανακτόρων κρίθηκε επιβεβλημένη και επικυρώθηκε από τον ίδιο τον Ελευθέριο Βενιζέλο. Το γεγονός ότι παράλληλα τα παλαιά Ανάκτορα μετασκευάζονταν για να στεγάσουν τη Βουλή των Ελλήνων ενίσχυσε και τον συσχετισμό του μνημείου με το κτίριο: στη βάση του κτιρίου της Βουλής βρίσκεται το ταφικό μνημείο-αφιέρωμα στους αγώνες του νεότερου ελληνικού έθνους.

Οσο και αν φαίνεται περίεργο, το Μνημείο του Αγνωστου Στρατιώτη προκάλεσε ποικίλες αντιδράσεις κατά τη διάρκεια της κατασκευής του. Πολύ γρήγορα ωστόσο αποτέλεσε σημείο συγκέντρωσης μεγάλων λαϊκών εκδηλώσεων, όπως εκείνη του φθινοπώρου του 1941, παρά την απαγόρευση από τις δυνάμεις κατοχής. Εξάλλου η κατάθεση στεφάνων κατά την επέτειο της 28ης Οκτωβρίου, προτού ακόμη θεσπιστεί ως επίσημη εθνική εορτή, αναδεικνυόταν μείζων πράξη λαϊκής αντίστασης, ενώ στον ίδιο χώρο θα συγκεντρωνόταν το πλήθος των Αθηναίων το 1944 για να πανηγυρίσουν την αποχώρηση των κατακτητών. Ο αυθόρμητος αυτός εορτασμός της Απελευθέρωσης επικεντρωνόταν σε έναν χώρο που δεν ήταν απλώς το κέντρο της πόλης αλλά και ο τόπος όπου τιμώνταν οι νεκροί των ελληνικών πολέμων.

Κατ΄ αυτόν τον τρόπο, το Μνημείο του Αγνωστου Στρατιώτη θα είναι πλέον άρρηκτα δεμένο με το κτίριο της Βουλής και την πλατεία Συντάγματος και θα λειτουργεί από κοινού ως σύμβολο δημοκρατίας.

Η έκθεση είναι ανοιχτή καθημερινά 09.00-
20.00,
Σάββατο 09.00-17.00 και Κυριακή 09.00-15.00.

ΤΟ ΒΗΜΑ (Φωτογραφία: ΜΠΑΜΠΗΣ ΠΥΛΑΡΙΝΟΣ)

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *